مخفی بودن هویت مجرم

مشخه بارز فضای سایبری بی هویتی و ناشناس بودن هویت افراد است. استفاده از تدابیر صدور مجوز مانند تعیین و تخصیص گذر واژه، اقدامی کاربردی در جهت شناسایی اشخاصی است که به منظور سرقت اطلاعات یا داده­ها وارد فضاهای خاصی از دنیای مجازی می­شوند.

امکان ارتکاب جرم در خلوت، بی آنکه عامل مداخله گری هم وجود داشته باشد ظرفیتی است که فضای تبادل اطلاعات به بشر ارزانی داشته است و معضلی است  برای سیاستگذاران خرد و کلان جامعه که چگونه با این گونه ناهنجاری ها برخورد کنند.[1]

همین مزیت، یعنی امکان ارتکاب در حریم امن در کنار ناشناس نگه­داشتن هویت واقعی، باعث شده بسیاری از افراد در فضای سایبر و در دنیای فیزیکی دو چهره یا شخصیت متفاوت از خود بروز دهند. این افراد، به دلایل بسیار در دنیای خارج هیچ­گاه تمایلات منحرفانه و مجرمانه خود را بروز نمی­دهند و نزد همگان به عنوان یک چهره معتبر و واجد احترام شناخته می­شوند. اما زمانی که در خلوت پای رایانه می­نشینند و به فضای سایبر وارد می­شوند، انواع تمایلات ناهنجار آن­ها بیدار می­شود.[2]

به عنوان مثال کارمند سابق کتاب فروشی که با سوء استفاده از اعتماد صاحب کارش به برداشت غیر مجاز از حساب وی پرداخته بود، دستگیر شد. وی اظهار کرد که با توجه به اعتماد صاحب کارش در کتابفروشی کارت­های بانکی و رمز دوم مربوط به آنها را به دست آورده و از موقعیت سوء استفاده و با تصور اینکه صاحب کارش متوجه برداشت نخواهد شد، از حساب وی سوء استفاده می­­کرده است.

3-1-1-5- ملموس نبودن سرقت رایانه­ای

ملموس نبودن جرایم رایانه­ای و عدم تخمین میزان جرایم ارتکابی با افزایش و بکار گیری کامپیوتر در تمام عرصه های زندگی و همچنین سهولت استفاده از آن و گسترش شبکه جهانی اینترنت، امروزه سرقت رایانه­ای می­تواند به وسیله هر کسی در هر نقطه ای از دنیا به وقوع بپیوندد. ملموس نبودن جرایم کامپیوتری مبتنی بر چند عامل می باشد. اول آنکه تکنولوژی پیشرفته یعنی ظرفیت حافظه­ی فشرده کامپیوتر و سرعت بالای عملیات موجب کشف دشوار جرایم کامپیوتری است. دوم آنکه به دلیل عدم وجود سابقه و شناخت در خصوص جرایم کامپیوتری بزه دیدگان و مامورین اجرای قانون پس از مدتی متوجه وقوع جرم می­شوند و دسته آخر اینکه بسیاری از بزه­دیدگان توان تشخیص، پیشگیری و مقابله با حوادث مربوط به اینگونه جرایم را ندارند. از طرف دیگر مرتکبین زبده، غالبا از خود مدرکی به جای نمی­گذارند. چون اطلاعات نسخه برداری می­شوند بدون آنکه از محل خود برداشته شود و سوابق عمل هم قابل پاک شدن است.

 

3-1-1-6– فراملی و بین­­المللی بودن سرقت رایانه­ای

 

جرایم کامپیوتری به دلیل ماهیت و تکنولوژی خاص، اختصاص به محیط فیزیکی معین و محدودی ندارد و به راحتی در مقیاس بین المللی قابل تحقق می­باشد. مسافت، زمان و مکان مانعی برای آن به حساب نمی­آید.  حضور فیزیکی شخص در محل حادثه معنایی ندارد. با کمک کامپیوتر و از طریق اینترنت سرقت از یک بانک یا دستیابی به اطلاعات محرمانه نظامی در ظرف چند ثانیه امری بعید و دور از دسترس نمی­باشد. از طریق دسترسی به سیستم کامپیوتری در کشور و یا در کل کشورهای دنیا، این امکان را به کاربر غیر مجاز اینترنت می­دهد که به راحتی به بانک های اطلاعاتی مستقر در قاره­ای دیگر دسترسی پیدا کند.[3]

.[1]  صفاری ع، مبانی نظری پیشگیری وضعی، مجله تحقیقات حقوقی، شماره33-34، ص 302.

[2].جلالی فراهانی ا، 1384، پیشگیری وضعی از جرایم سایبر در پرتو موازین حقوق بشر، فصلنامه تخصصی فقه و حقوق، شماره 6، ص 157.

[3] . باستانی، بروند، همان، ص 28.

لینک جزییات بیشتر و دانلود این پایان نامه:

تحليل جرم شناختی سرقت در فضای سايبری