نقش اخلاق در سازمان

سازمان ها براي انجام دادن امور سازماني خود، علاوه بر معيارهاي سازماني و قانوني نياز به مجموعه اي از رهنمود هاي اخلاقي و ارزشي دارند كه آنان را در رفتار و اعمال اداري ياري دهد و نوعي هماهنگي و وحدت رويه در حركت به سوي شيوه مطلوب جمعي و عمومي ميسرسازد. معمولاً اعضاي سازمان ارزش هايي را كه در ارتباط با زندگي سازماني آنها است، مي پذيرند. سازمان ها مجبورند كه محيطي از اخلاق و ارزش ها در سازمان ايجادكنند.درك نوع رفتار قابل قبول عاملي مهم در جو سازماني مي باشد. درك رفتار مناسب بخشي از جو سازماني است، كه همه بخش ها را در فرايند تصميم گيري تحت تاثير قرار مي دهد.  از نظر لوزير[1](2000) رفتار اخلاقي يك مسئله عمومي است. سازمان ها به دنبال كاركنان درست كار هستند و در اخلاق و مسئوليت پذيري اجتماعي مورد قضاوت قرار مي گيرند. او رفتار اخلاقي را اصولي ميداند كه در سراسر دنيا ايجاد شده و مسئله اي است كه، از زماني به زمان ديگر تغيير شكل پيدا مي كند (کریمی وهمکاران، 1389).

2-2-7) جو اخلاقی سازمان

جو اخلاقی سازمان ادراکات شکل گرفته سازمانی از رویه های سازمانی است. سوال اصلی که جو اخلاقی را شکل می دهد، این است: آیا رویه های سازمانی در این مقطع زمانی از محتوایی اخلاقی برخوردارند؟ جارامیلو(2012)می نویسد: این سوال حول تحلیل چهار حوزه سازمانی مطرح شده و پاسخ بدان جو اخلاقی موجود در یک ساختار یکسان را شکل می دهد. اقدامات فنی- تخصصی؛ هنجارهای اخلاقی، رفتار همتایان و مسئولیت- اعتماد چهار حوزه سازمانی یا نقطه تحلیل محتوای اخلاقی سازمان را تشکیل می دهند(Jaramillo,2012). جو اخلاقی سازمان دربرگیرنده ادراک از امور درست و اشتباه در محیط کاری سازمان بوده و تفسیر و ارزیابی صحیح آن هنجارها و ارزش های سازمانی را انعکاس می دهد. (رحیم نیا و نیکخواه فرخانی، 1390). جو اخلاقي سازمان هدایتگر رفتار كاركنان و بازتاب خصوصيات اخلاقي هر سازمان است. جو اخلاقي  همچنین ادراك عمومي از عملكردهاي سازماني خاص و رويه هايي كه محتواي اخلاقي دارند، در نظر گرفت(نادی و حاذقی، 1390). ارزشهای اخلاقی و انتظارات  اخلاقی از رفتارهای راهوار سازمانی نشانگر تاثیر اخلاقیات بر تصمیمات اعضای سازمان بوده و به معنی وجود گزینه های اخلاقی جهت انتخاب و عمل کارکنان می باشد (رحیم نیا و نیکخواه فرخانی، 1390).  محققین جو اخلاقی را به عنوان چارچوبی برای ایجاد و تقویت هنجارهای قابل قبول، ارزش ها و عقایدی تلقی می کنند که با این دیدگاه نهادی که “کارها چطور باید انجام شود” مرتبط است .(Elci& Alpkan, 2009)بر این اساس انتظار می رود جو اخلاقی ضمن هدایت رفتار های اخلاقی بازتاب ارزش ها و اخلاقیات ارجح سازمانی باشد(Acikgoz &Gunsel,2011).

2-2-8) نگاهی به مفهوم ارزش

ارزش از بنیادی ترین عوامل در تبیین اندیشه، عمل یا اعمال فرد و همچنین شکل گیری حیات اجتماعی است. فرهنگ فلسفی لالاند (laland) چهار معنای متفاوت در ارتباط با چهار ویژگی اشیاء از جهت ارزش گذاری می بیند:

  • اینکه تا چه حد مورد آرزو و علایق فرد یا معمولا گروهی از افراد است.
  • اینکه تا چه حد شایستگی چنین علایقی را دارا است.
  • اینکه تا چه حد هدفی را برآورده می سازد.

[1] Lussier

لینک جزییات بیشتر و دانلود این پایان نامه:

بررسی تاثیر جو اخلاق سازمانی برمدیریت دانش در سازمان اموراقتصادی و دارایی و اداره کل امورمالیاتی استان گیلان